Joods monument voor de Maastrichtsestraat
Deportatie van zestien Joodse families straat
Het monument
Centraal staat het idee van een levend monument: een monument in ontwikkeling. Geen statisch beeld van steen of marmer, maar een monument dat deel uitmaakt van het leven van alledag.
Een monument dat continu in wording is, dat blijft groeien. Een monument dat alleen kan bestaan door de betrokkenheid van de bewoners van de straat zelf.
Gekozen is voor een voorstel van beeldend kunstenaar Jonas Staal. De kunstenaar stelde de bewoners op basis van hun wensen voor om de naam ‘Maastrichtsestraat’ te veranderen in ‘Deportatie van zestien Joodse families straat’. Niet door het bord daadwerkelijk te vervangen maar door in briefwisselingen, op formulieren en visitekaartjes deze nieuwe naam te introduceren. Het voorstel aan u, de bewoners van de straat, is om hierin te participeren.
Dit betekent dat de herdenking van de omgekomen Joodse bewoners uit het verleden niet één keer per jaar zal worden herdacht, maar dat zij elke dag in herinnering worden gebracht. Het betekent dat deze gebeurtenis onlosmakelijk verbonden zal raken aan de identiteit van de straat.
Tijdens de momenten dat visitekaartjes worden uitgedeeld, een familielid, vriend of onbekende de weg zoekt, adressen worden uitgewisseld of formulieren ingevuld zal de deportatie van de families weer in gedachten worden gebracht. Telkens weer wordt deze gebeurtenis, de deportatie, woordelijk uitgesproken of – letterlijk – (her)geschreven. Het is een terugkomende inscriptie, die hierdoor nooit meer uit het straatbeeld, en daarmee uit het leven van alledag verdwijnt.
Het is een monument zonder vastgestelde tijdsduur. Alleen door de betrokkenheid van de bewoners kan deze blijven bestaan: alleen zolang u de woorden ‘Deportatie van zestien Joodse families straat’ blijft verwoorden of schrijven. Het is een monument waar iedereen zijn eigen herinneringen en interpretatie aan kan verbinden, die iedereen individueel in zijn leven met zich meedraagt. Een monument dat bestaat door de betrokkenheid van individuen, gedragen door een collectieve reeks van daden: de herschrijving en het opnieuw verwoorden van de geschiedenis in het heden.